Fobi Nedir? Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Fobi Nedir? Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Fobi nedir? Tehlike kaynağı olmasa dahi bir nesne veya duruma karşı hissedilen yoğun ve aşırı korku halidir. Kişi yaşadığı korkunun yersiz olduğunun farkında olmasına rağmen bir türlü gerçekçi olmayan düşüncelerini engelleyemez ve korkusunu kontrol altına alamaz. Fobi nedir sorusuna cevap verecek olursak kaçınma faktörü, fobik bireylerde en sık görülen davranış biçimidir. Kişi, yoğun korku hissettiği nesne ve durumlardan mümkün olduğunca kaçınmaya çalışır. Kaçınma davranışıyla birlikte kişinin günlük işlevselliği bozulmaya başlar ve yaşam kalitesi düşer.

Fobilerin, kadınlarda erkeklere oranla daha sık gözlendiği bilinmekle birlikte, en yaygın görülen fobiler; hayvan fobisi (zoofobi), yükseklik fobisi (akrofobi), topluluk önünde konuşma fobisi (glossofobi), alan korkusu (agorafobi), kapalı yerde kalma korkusu (klostrofobi), diş hekimi korkusu (dentofobi), kan korkusu (hematofobi) ve karanlık korkusu (niktofobi) olarak sayılabilir.

Korku ile Fobiyi Nasıl Ayırt Edebilirim?

Herkes zaman zaman korku deneyimler. Fobi nedir? Sorularına yanıt verdiğimiz gibi korku nedir? Tanımlayacak olursak, bizi hayatta tutmak için var olan bir duygudur. Piknik yapmak üzere bir ormana gittiğinizi hayal edin. Ormanda geçirdiğiniz süre zarfında yılandan korkmanız normal karşılanabilir. Korkulan nesne (yılan) gerçekçi bir tehdit içerir. Ancak, belgesel izlerken yılan gördüğünüzde kanalı değiştiriyorsanız, yılan resmi görmek veya yılanlardan bahsedilmesi dahi size aşırı derecede rahatsızlık veriyorsa veya yılan ile karşılaşma ihtimaline karşın ormana piknik yapmaya gitmiyor, kaçınıyorsanız fobiden şüphelenilebilir.

Fobik Kişilerde Görülen Belirtiler Nelerdir?

Belirtiler; bedensel, bilişsel ve davranışsal olmak üzere üç kategoride incelenebilir.

  • Bedensel Belirtiler: Kişi korktuğu nesne veya durumla karşılaştığında, kalp çarpıntısı, nefes darlığı, baş dönmesi, ağız kuruluğu, yutkunma güçlüğü, titreme ve terleme gibi belirgin fizyolojik tepkiler verir.
  • Bilişsel Belirtiler: Kişi, çevresini olduğundan daha tehlikeli olarak algılar ve korktuğu nesne veya durumla ilgili felaket senaryoları (zarar görme, bayılma, akıl sağlığını yitirme, ölme vs.) oluşturur.
  • Davranışsal Belirtiler: Kişi korktuğu nesne veya durumla karşılaşma olasılığı olan durumlardan, yerlerden veya kişilerden kaçınır.

Fobilerden Nasıl Kurtulabilirsiniz?

Fobik kişiler destek almadığı sürece fobiler uzun yıllar sürebilir. Belirtiler 6 aydan fazla süreyle devam ediyorsa profesyonel yardım alınması oldukça önemlidir. Psikiyatrik müdahale (ilaç), Bilişsel Davranışçı Terapi ve EMDR Terapisi fobiler üzerinde etkili olduğu bilinmektedir. İlaç ile uzman psikolog tarafından verilen psikoterapinin işbirliğinde olması sürecin hızlanması için büyük önem taşır.

Neden Mutlu Yaşam Psikolojik Danışmanlık Merkezi’nden Destek Almalısınız?

Fobi nedir? Kısaca özetlememiz gerekirse, kişinin günlük işlevselliğinde ciddi bozulmalara yol açan, destek alınmadığında ise kendi kendine düzelme ihtimali çok düşük olan bir anksiyete bozukluğudur. Kişinin yaşam kalitesini bu denli düşüren fobilerden, doğru müdahaleler ile kısa sürede kurtulmak mümkündür.

Mutlu Yaşam psikologları, fobi yaşayan danışanlarına doğru müdahalelerde bulunmak için hastalarıyla iletişimi güçlü bir şekilde kurarak edindiği deneyimler ile sıkı bir bağ kurmaktadır. Psikologlar, fobilerle çalışırken, danışanlarının öyküsünü, gerçek dışı düşüncelerini, kaçındığı nesne ve/veya durumları kapsamlı bir şekilde değerlendirir ve kişiye uygun terapi yöntemini belirler.

Uzmanlarımız, danışanlarına gerekli psiko-eğitimi verdikten sonra, danışanın irrasyonel (gerçek dışı) düşüncelerini fark etmelerini, maruz bırakma yöntemi ile danışanların kaçındıkları nesne veya durumlarla aşamalı olarak yüzleşmelerini sağlamakla birlikte, nefes-gevşeme egzersizleri, güvenli alan egzersizi ve imajinasyon yöntemi gibi kaynaklardan yararlanarak danışanlarının baş etme becerileri geliştirmelerine destek olurlar. Danışanların günlük hayatlarında da terapi sürecinde öğrendiklerini uygulayabilmeleri adına uzmanlarımız ev ödevleri vererek, becerilerin pekişmesini destekler. EMDR Terapisi ile fobik nesne veya duruma karşı çift yönlü uyarım sayesinde danışanın fobiye karşı duyarsızlaşması ve tetikleyicilere karşı güçlendirilmesi de uzmanlarımızın terapi sürecinde gerçekleştirdikleri önemli aşamalardır.

Danışan gerekli becerileri kazanıp, terapi sürecini sonlandırmaya hazır hale geldiğinde, bir bitirme seansı planlanarak, danışanın psikoterapi sürecine başladığı ilk günden şu ana kadarki kazanımları gözden geçirilir, danışana kapsamlı geribildirim verilerek psikoterapi süreci sonlandırılır.

Korkuyla Değil, Mutlulukla Yaşamanız Dileğiyle…

Sevgilerimizle…

Bu yazımızda fobi nedir? Konusuna değindik. Bir önceki yazımıza https://www.mutluyasam.com.tr/psikolog-secimi/ linkinden ulaşabilirsiniz.

Leave a Reply